Mutacje koronawirusa

Powrót

Koronawirus stał się elementem codzienności niespełna dwa lata temu. Na razie nic nie zapowiada, że sytuacja pandemiczna na świecie uspokoi się na tyle, aby móc mówić o ustąpieniu COVID-19. Wręcz przeciwnie, notuje się kolejne mutacje wirusa, które mogą być groźniejsze niż te poznane do tej pory. Czym jest wariant Alfa, Beta i Delta? Jakie objawy świadczą o zakażeniu Omikronem? Dlaczego w ogóle wirus mutuje i co można z tym zrobić?

Wirusem SARS-CoV-2 na całym świecie zakaziło się już ponad 272 miliony ludzi, z czego 5,33 miliona zmarło. W Polsce możemy aktualnie mówić o ponad 3,88 miliona przypadków i 89 714 zgonach. Średnia liczba zakażeń wykrywanych w naszym kraju w ostatnich dniach wynosi ponad 21 tysięcy. Te statystyki wyraźnie mówią, że daleko nam do końca pandemii mimo szerokiego dostępu do szczepionek, a kolejne mutacje koronawirusa okazują się bardziej zakaźne niż te dotychczas poznane.

Dlaczego wirus SARS-CoV-2 mutuje?

Dlaczego wirus w ogóle mutuje i na razie nie da się go wyeliminować? Wirusy, w tym SARS-CoV-2, nie wykazują funkcji życiowych, ale ich celem jest przetrwanie. Dlatego przedostają się z jednego gospodarza na drugiego oraz wytwarzają jak największą liczbę wironów, które mają zainfekować kolejne organizmy i zaadaptować się tym samym do istniejących warunków.

Wirusy mutują zarówno z powodu błędów genetycznych powstających w trakcie replikowania materiału genetycznego wirusa w komórkach człowieka, jak i w wyniku ewolucji. Jeżeli któraś mutacja okaże się efektywna, będzie przekazywana dalej. Co istotne, najczęściej mutacje powodują, że wirusy stają się bardziej zaraźliwe – mają wyższy wskaźnik R, w wyniku którego jedna osoba może zarazić więcej ludzi oraz krótszy okres inkubacji – od zarażenia do czasu wystąpienia pierwszych objawów minie mniej czasu niż w przypadku pierwszych wykrytych wariantów. Tak właśnie stało się z koronawirusem.

Największy problem – i jednocześnie aktualna obawa – wynikający z mutowania wirusa to możliwość pojawienia się wariantu, który będzie całkowicie odporny na dostępne szczepionki. Pamiętajmy, że szczepionki zostały stworzone na koronawirusa z Wuhan, a nie jego kolejne mutacje. Niestety ze względu na zbyt mały odsetek wyszczepionych nie udało się wyeliminować wirusa w pełni, dlatego przez cały czas może on ewoluować.

Warianty koronawirusa – Alfa, Beta, Delta

Pierwszym wykrytym wariantem SARS-CoV-2 był ten z Wuhan, ale dość szybko wyparł go wariant Alfa (B.1.1.7) nazywany również brytyjskim. Alfa okazał się dużo bardziej zakaźny od swojego poprzednika, a jednocześnie powodował poważniejsze zachorowania i zwiększał ryzyko śmierci u osób w grupie wiekowej pomiędzy 55. a 69. rokiem życia.

Później wykryto także wariant Delta (B.1.617.2) – indyjski – oraz Beta (B.1.351) – afrykański. Delta według statystyk jest około 60% bardziej zaraźliwy niż Alfa i 100% niż wariant z Wuhan. Przy tym jeżeli zakazi się nim osoba niezaszczepiona, ryzyko hospitalizacji w jej przypadku wzrasta dwukrotnie.

Wariant Beta okazał się 9-krotnie bardziej odporny na surowicę ozdrowieńców i 13-krotnie na surowicę zaszczepionych, co sugeruje, że odporność na inne warianty koronawirusa nie jest równoznaczna z odpornością na Betę.

Omikron – najnowsza mutacja koronawirusa

Najnowsza mutacja koronawirusa, która po raz pierwszy została wykryta 11 listopada 2021 roku to Omikron. Ponownie mamy do czynienia z mutacją afrykańską nazywaną obecnie najgorszym dotychczas zidentyfikowanym wariantem SARS-CoV-2. Dlaczego tak się o nim mówi? Badania wykazały, że w tym wariancie wykryto 50 mutacji, z czego 32 odnotowano w obrębie kolca w białku szczytowym pełniącym najważniejszą funkcję w procesie zakażania komórek organizmu człowieka – wnikaniu do ich wnętrza. To sugerowało, że Omikron będzie zdecydowanie bardziej zakaźny od swoich poprzedników.

Niestety te obawy się potwierdzają – m.in. zgodnie z danymi z 16.12.2021 roku odnotowano 20-krotny wzrost zakażeń tym wariantem w ciągu dziewięciu dni na terenie Wielkiej Brytanii. Dokładnie 5 grudnia stwierdzono 250 przypadków Omikronu, zaś 14 grudnia aż 5 300. To tempo, którego nie obserwowano w żadnym z dotychczasowych wariantów. Dla porównania Delta potrzebowała prawie 70 dni, aby odnotować 20-krotny wzrost przypadków. W związku z tym mówi się, że Omikron prawdopodobnie wyprze mutację Delta z Europy. Dziś (stan na 16.12.2021 roku) już wiadomo, że Omikron trafił także do Polski – pierwsze zakażenie wykryte zostało przez sanepid z Katowic.

Co na razie wiadomo o Omikronie?

Namnaża się dużo szybciej niż inne warianty, ale głównie w drogach oddechowych, a nie w płucach, co tłumaczy łagodniejszy przebieg zakażeń. Do charakterystycznych objawów należą: silne zmęczenie, uczucie drapania w gardle, ból głowy o słabym lub umiarkowanym nasileniu, bóle mięśniowe szczególnie w okolicach pleców, dolegliwości jelitowe, zatkany nos, nocne pocenia się oraz nieznacznie podwyższona temperatura ciała. Nie obserwuje się utraty węchu lub smaku. Rzadko pacjenci skarżą się na trudności z oddychaniem albo mają nudności czy bóle brzucha. Co ważne, wariant ten atakuje również osoby zaszczepione – rozpoznaje się go u osób, które przyjęły wszystkie zalecane dawki dostępnych preparatów łącznie z dawką przypominającą.

Jak dotychczas u większości przebieg zakażenia jest łagodny.


Dodano: 20/12/2021
Autor
POLMED Zdrowie
POLMED Zdrowie
Najpopularniejsze artykuły w kategorii Koronawirus
05/05/2021
Koronawirus, Choroby, Porady lekarzy
Powikłania po chorobie COVID-19

22/02/2021
Koronawirus, Badania, Choroby
Koronawirus SARS-CoV-2: testy serologiczne i wymazowe

04/06/2021
Koronawirus, Profilaktyka, Choroby
Szczepionka przeciw COVID-19 – charakterystyka i rodzaje szczepionek

Zapoznaj się z nasza ofertą
badanie
Testy wymazowe na koronawirusa
Szybkie testy antygenowe i testy genetyczne RT-PCR potwierdzają aktywne zakażenie koronawirusem SARS-CoV-2 .
Wykonujemy testy przed wyjazdem za granicę i po powrocie do Polski.
Jeśli potrzebujesz więcej niż jeden test ZADZWOŃ 58 355 77 44
Badania dla firm: koronawirustest@polmed.pl

od 89 zł
badanie
Testy na przeciwciała koronawirusa
Testy serologiczne to testy wykrywające w organizmie człowieka obecność i rodzaj przeciwciał wytworzonych przez układ immunologiczny człowieka zakażonego koronawirusem SARS-CoV-2. Pokazują też nabytą odporność po przechorowaniu COVID-19 lub po szczepieniu. Jeśli potrzebujesz więcej niż jeden test: ZADZWOŃ 58 355 77 44.
Badania dla firm: koronawirustest@polmed.pl

od 110 zł
badanie
Pakiet badań dla ozdrowieńców - powikłania COVID-19
Wiesz lub podejrzewasz, że przebyłeś zakażenie koronawirusem SARS-CoV-2? Gorzej tolerujesz wysiłek lub odczuwasz inne nietypowe dolegliwości? Masz gorszą kondycję psychiczną? Sprawdź, czy nie jest to skutek powikłań po przebytej chorobie. Skorzystaj z pakietu badań dla ozdrowieńców COVID-19.

od 599 zł
Więcej usług
Potrzebujesz pomocy?
Skontaktuj się z naszymi konsultantami.
Zapytaj o ofertę
Kup wizytę
Portal Pacjenta Portal Pracodawcy Platforma Medycyny Pracy Panel Agentów Ubezpieczeniowych Partner medyczny
Mam konto
Zaloguj się
Nie mam konta
Zarejestruj się