Dlaczego warto odchudzać się pod kontrolą dietetyka, psychodietetyka i lekarza?

Powrót

Odchudzanie, jeżeli ma być skuteczne i dawać długotrwały efekt, należy rozłożyć w czasie. Szybka utrata kilogramów – wynik stosowania postów lub głodówek – bywa zwyczajnie szkodliwa dla zdrowia. Najlepiej odchudzać się pod okiem dietetyka, lekarza oraz psychodietetyka, którzy dostosują jadłospis do indywidualnych preferencji i zadbają o to, żeby cały proces był bezpieczny.

Schudnij z nami”, „skuteczne odchudzanie”, „zrzuć zbędne kilogramy w dwa miesiące” – takie nagłówki można przeczytać dosłownie wszędzie. Internet, gazety, ulotki reklamowe, książki, programy w telewizji – z każdej strony słychać głosy o najlepszych, najskuteczniejszych i najszybszych sposobach na utratę nadwagi. Tymczasem rzadko podkreśla się, że odchudzanie powinno być przeprowadzane pod kontrolą specjalistów, żeby nie doprowadzić do zaburzeń metabolicznych, odżywiania, miesiączkowania lub innych problemów zdrowotnych.

Kim jest psychodietetyk?

Coraz więcej osób świadomie decyduje się na rozpoczęcie odchudzania od przeprowadzenia badań laboratoryjnych i kontaktu z dietetykiem. Z roku na rok popularniejsze stają się również wizyty u psychodietetyka. Psychodietetyk to specjalista mający wiedzę z pogranicza dietetyki i psychologii, rozumiejący, jak ważne jest podejście do człowieka jako całości, kładący nacisk na psychiczne podłoże problemów z żywieniem. Jeżeli kompulsywnie się objadasz czy wręcz przeciwnie – głodzisz albo brakuje Ci motywacji do zmiany nawyków, warto umówić się na wizytę do psychodietetyka. On nie tylko pozwoli zrozumieć, skąd bierze się problem, lecz także dobierze odpowiednią dietę.

Wizyta opiera się przede wszystkim na rozmowie i analizie dotychczasowych działań w kierunku utraty wagi, jeśli takie były podejmowane. Co istotne, psychodietetyk ma wiedzę medyczną, dlatego może pomóc w ustaleniu, czy przyczyna nieefektywnego odchudzania nie leży w chorobach somatycznych.

Porady dietetyka i lekarza przy odchudzaniu

Czasami okazuje się, że problemy z zrzuceniem zbędnych kilogramów są wynikiem chorób metabolicznych i innych takich jak niedoczynność tarczycy, zespół policystycznych jajników, zespół metaboliczny, hiperinsulinizm, niedobór hormonu wzrostu, rzekoma niedoczynność przytarczyc, choroby genetyczne jak zespół Cohena, Carpentera lub Pradera-Williego czy stale podwyższony poziom kortyzolu we krwi nazywany zespołem Cushinga. Wówczas porady dietetyka to za mało – trzeba zdiagnozować pacjenta i rozpocząć leczenie, inaczej każdy wysiłek włożony w zmianę nawyków żywieniowych nie przyniesie zamierzonego efektu.

Z tego względu przed rozpoczęciem stosowania diety zaleca się konsultację z internistą, który zleci wykonanie niezbędnych badań laboratoryjnych. Zazwyczaj wystarczają badania krwi. Dopiero z pakietem wyników warto rozpocząć odchudzanie z dietetykiem. Trzeba jeszcze wziąć pod uwagę, że proces odchudzania mogą zaburzać niektóre leki, np. te stosowane do leczenia padaczki, preparaty psychotropowe wpływające na łaknienie oraz hormony, w tym te używane jako antykoncepcja.

Dlaczego warto zdecydować się na odchudzanie z dietetykiem? Efekty odchudzania pod okiem specjalisty, jeśli faktycznie zmieni się nawyki żywieniowe na zdrowsze, ale jednocześnie racjonalne, będą długotrwałe i zadowalające. Dobry dietetyk nie tylko zaplanuje czas utraty wagi tak, aby wszystko było bezpieczne, lecz także ułoży jadłospis, biorąc pod uwagę preferencje smakowe pacjenta, czas, jaki ma na przygotowanie posiłków, poziom codziennych aktywności oraz tryb jego życia. W trakcie procesu przez cały czas powinien monitorować efekty, żeby w razie potrzeby móc korygować zalecenia. Taka kontrola jest dla niektórych dodatkowym motywatorem, zwłaszcza wtedy, gdy w krótkim czasie widać pierwsze efekty. Co ważne, dietetyk przygotowując plan żywieniowy, stworzy go, uwzględniając wszystkie niezbędne składniki odżywcze. Przy samodzielnym odchudzaniu jest to dość trudne, szczególnie jeśli nie ma się wiedzy na temat zapotrzebowania organizmu na białka czy tłuszcze.

Jakie badania przed odchudzaniem wykonać?

Zanim rozpocznie się odchudzanie, warto sprawdzić, w jakiej kondycji jest organizm. Czasami okazuje się, że wszystkie dotychczasowe próby zrzucenia zbędnych kilogramów kończyły się niepowodzeniem ze względu na choroby, o których pacjent nie wiedział. Jakie badania zrobić przed odchudzaniem? Tak naprawdę trzeba zacząć od podstawowych – morfologii, poziomu glukozy we krwi, hormonów tarczycy, cholesterolu oraz kortyzolu. Wynik morfologii pozwoli ocenić czy nie ma ryzyka anemii albo czy organizm nie jest odwodniony. Glikemia zbadana na czczo pokaże ewentualne problemy z gospodarką cukrową. Jeżeli wyjdzie nieprawidłowo, może świadczyć o cukrzycy lub insulinooporności, dlatego warto ponowić badanie, uzupełniając je o stężenie insuliny i hemoglobiny glikowanej.

W przypadku hormonów tarczycy (TSH) wskazaniem do dalszej diagnostyki będzie zarówno zbyt niski, jak i zbyt wysoki poziom. Kolejne badania – poziom fT3 i fT4 oraz przeciwciał anty-TPO określą czy mamy do czynienia z nadczynnością, niedoczynnością, czy chorobą Hashimoto. Wszystkie te schorzenia wpływają na możliwość chudnięcia i tycia.

Pozostaje jeszcze kortyzol. To tak zwany hormon stresu produkowany przez nadnercza. Jego poziom jest naturalnie podwyższony rano, podczas aktywności fizycznej i wtedy, gdy odczuwa się stres. O ile chwilowe wahania kortyzolu są normalne, o tyle długotrwałe utrzymywanie się wysokiego stężenia we krwi wpływa na wzrost poziomu glukozy, co skutecznie utrudnia odchudzanie.

W trakcie układania menu trzeba wziąć pod uwagę również wynik cholesterolu – w przypadku wysokiego poziomu tak zwanego złego cholesterolu konieczne jest zastosowanie specjalnej diety niskotłuszczowej, która pozwoli na wyrównanie poziomu tłuszczów we krwi. Jakie badania przed odchudzaniem wykonać ponadto? Tak naprawdę to wystarczy, żeby ocenić ogólny stan organizmu. Można jeszcze skontrolować ciśnienie tętnicze, aby sprawdzić czy nie ma ryzyka nadciśnienia.

Obliczanie zapotrzebowania kalorycznego

Dietetycy przed przystąpieniem do tworzenia diety obliczają zapotrzebowanie kaloryczne. Na początek wylicza się BMR (PPM), z angielskiego basal metabolic rate, czyli wskaźnik podstawowej przemiany materii nazywany inaczej tempem metabolizmu podstawowego. To minimalne dzienne zapotrzebowanie kaloryczne wymagane do utrzymania podstawowych funkcji życiowych. W kalkulatorach BMR trzeba wpisać płeć, wiek, wzrost oraz wagę. Wynik pozwala na określenie, ile kalorii spala się, gdy przez cały dzień leży się nieruchomo w łóżku.

Aby otrzymać informację o całkowitej przemianie materii (CPM), trzeba otrzymaną wartość pomnożyć przez współczynnik aktywności fizycznej. Dopiero ten wynik pokazuje, ile kalorii trzeba dziennie spożywać, żeby waga pozostała niezmienna. Jeśli chce się schudnąć, należy obciąć kilkaset kalorii z CPM. O tym, o ile dokładnie należy zmniejszyć kaloryczność posiłków, decyduje dietetyk. Na tej podstawie określa również, jak długo będzie trwała redukcja masy.

Zbilansowana dieta

Warto pamiętać, że zbilansowana dieta to podstawa skutecznego i zdrowego odchudzania. Dietetyk, układając codzienne menu, bierze pod uwagę nie tylko kaloryczność składników, lecz także zawartość substancji odżywczych w konkretnych produktach. Dzięki temu do organizmu dostarczane są białka, węglowodany, tłuszcze, substancje mineralne i witaminy w odpowiednich proporcjach. Dlatego tak trudne jest samodzielne zaplanowanie diety – większość osób nie ma wiedzy pozwalającej na skomponowanie menu tak, aby jednocześnie było zdrowe, smaczne i odżywcze. Specjalista dodatkowo powinien uwzględnić tryb życia pacjenta. Dla jednego najlepsze będzie jedzenie 4 lub 5 posiłków dzienne, a dla drugiemu wystarczą 3 spożywane w odpowiednich odstępach czasu.


Dodano: 19/02/2021
Autor
POLMED Zdrowie
POLMED Zdrowie
Najpopularniejsze artykuły w kategorii Dieta
19/12/2022
Badania, Choroby, Dieta
Wrzody żołądka i dwunastnicy – objawy, diagnostyka, leczenie

Wrzody żołądka i dwunastnicy to najczęstszą choroba przewodu pokarmowego. Wrzody są to ubytki w błonie śluzowej, zazwyczaj spowodowane błędami żywieniowymi, paleniem tytoniu, narażeniem na stres, zakażeniem Helicobacter pylori, przyjmowaniem niesteroidowych lub sterydowych leków przeciwzapalnych.
Według szacunków lekarzy, wrzody żołądka czy też dwunastnicy dotyczą 5-10 proc. populacji. 


10/02/2023
Choroby, Dieta
Kamienie w pęcherzyku żółciowym – jak powstają i czy są groźne?

Kamienie żółciowe to złogi powstające w pęcherzyku oraz przewodach żółciowych. Prowadzą one do kamicy pęcherzyka żółciowego, jednej z najczęstszych chorób przewodu pokarmowego w Europie, objawiającej się silnym, napadowym bólem określanym mianem kolki żółciowej. Kamienie które powstają w drogach żółciowych i nie przedostają się do pęcherzyka żółciowego mogą powodować rzadszą postać kamicy żółciowej – kamicę przewodową. Jak postępować w przypadku kamieni w pęcherzyku żółciowym? Czy można ich uniknąć i czy zawsze konieczna jest operacja? 


28/12/2022
Choroby, Dieta, Profilaktyka
Salmonella – drogi zakażenia, objawy, leczenie

Salmonelle to jedne z najbardziej znanych chorobotwórczych bakterii, głównie za sprawą wywoływanych przez nie dolegliwości żołądkowo-jelitowych. Zwłaszcza w okresie letnim często słyszymy o zatruciach pokarmowych wywołanych przez te szczepy. W Polsce świadomość społeczna w tym zakresie z roku na rok jest coraz większa.


Zapoznaj się z nasza ofertą
badanie
Diagnostyka celiakii
Sprawdź czy cierpisz na nietolerancję glutenu.

od 210 zł
badanie
Pakiet badań diagnostyka cukrzycy
Zadbaj o profilaktykę - cukrzyca często przebiega bezobjawowo!

od 99 zł
Pakiet badań
Diagnostyka alergii
Sprawdź co Ciebie uczula.

od 175 zł
Więcej usług
Potrzebujesz pomocy?
Skontaktuj się z naszymi konsultantami.
Zapytaj o ofertę
Newsletter
Kup wizytę
Portal Pacjenta Portal Pracodawcy Platforma Medycyny Pracy Panel Agentów Ubezpieczeniowych Partner medyczny
Mam konto
Zaloguj się
Nie mam konta
Zarejestruj się