Z tego artyku\u0142u dowiesz si\u0119: <\/h3>\n\n\n\n\n- Czym s\u0105 szumy uszne? <\/a><\/li>\n\n\n\n
- Rodzaje szum\u00f3w usznych <\/a><\/li>\n\n\n\n
- Objawy szum\u00f3w usznych <\/a><\/li>\n\n\n\n
- Gdzie powstaj\u0105 szumy uszne? <\/a><\/li>\n\n\n\n
- Czynniki ryzyka szumu w uszach <\/a><\/li>\n\n\n\n
- Szumy uszne – jak wygl\u0105da diagnostyka? <\/a><\/li>\n\n\n\n
- Jak zwalczy\u0107 szumy uszne? <\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\n
![\"kup](\"https:\/\/polmed.pl\/zdrowie\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/epolmed-baner-promo-v2.webp\")
<\/a><\/figure><\/div>\n\n\n<\/div>\n\n\n\nCzym s\u0105 szumy uszne? <\/h2>\n\n\n\n
Szumy w uszach (\u0142ac. tinnitus) to nic innego, jak wra\u017cenia d\u017awi\u0119kowe odczuwane bez bod\u017aca akustycznego z zewn\u0119trznego otoczenia. Mog\u0105 by\u0107 odbierane w jednym b\u0105d\u017a w obu uszach. Pami\u0119tajmy, \u017ce w stanie tzw. ciszy absolutnej<\/strong> ka\u017cdy z nas mo\u017ce s\u0142ysze\u0107 cichy szum w uszach i nie powinno to stanowi\u0107 powodu do niepokoju. Je\u017celi jednak s\u0142yszymy go wyra\u017anie przy innych d\u017awi\u0119kach, dobiegaj\u0105cych z otoczenia, a zjawisko to ma charakter powtarzaj\u0105cy si\u0119, mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o problemie zdrowotnym. Warto jednak zaznaczy\u0107, \u017ce szum w uszach nie jest traktowany jako odr\u0119bna jednostka chorobowa, a jedynie jako objaw towarzysz\u0105cy. <\/p>\n\n\n\nCzy szumy uszne to cz\u0119sta dolegliwo\u015b\u0107? Okazuje si\u0119, \u017ce tak! Z danych statystycznych wynika, \u017ce w\u015br\u00f3d doros\u0142ych szum w uszach okresowo lub stale odczuwa oko\u0142o 15\u201320% os\u00f3b.<\/strong> Dla wi\u0119kszo\u015bci nie s\u0105 one jednak na tyle uci\u0105\u017cliwe, by \u201czmusza\u0142y\u201d do podjecia ich leczenia. Co wa\u017cne, cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 odczuwania szum\u00f3w usznych ro\u015bnie wraz z wiekiem pacjenta. <\/p>\n\n\n <\/div>\n \n \n \n ![\"konsultacja](\"https:\/\/polmed.pl\/zdrowie\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/laryngolog.webp\")
Kup online!<\/div>\n \n Wizyta<\/div>\n Konsultacja laryngologa<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n Zmagasz si\u0119 z b\u00f3lem zatok? Masz problem ze s\u0142uchem? Um\u00f3w wizyt\u0119 u specjalisty w POLMED!<\/div>\n
\n od 200 z\u0142<\/div>\n <\/div>\n <\/a>\n\n <\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nRodzaje szum\u00f3w usznych <\/h2>\n\n\n\n\n\n \n \n\nZe wzgl\u0119du na czas trwania, szumy uszne mo\u017cna podzieli\u0107 na: <\/p>\n\n\n\n
\n- ostre (max. 3 miesi\u0105ce), <\/li>\n\n\n\n
- podostre (4-12 miesi\u0119cy), <\/li>\n\n\n\n
- przewlek\u0142e (powy\u017cej 12 miesi\u0119cy). <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Inny mo\u017cliwy podzia\u0142 to:<\/p>\n\n\n\n
\n- subiektywne szumy uszne (podmiotowe)<\/strong> – stosunkowo cz\u0119sto diagnozowane, s\u0142yszane wy\u0142\u0105cznie przez chorego; w zale\u017cno\u015bci od przyczyny mog\u0105 by\u0107 odczuwane jako ciche i \u0142agodne lub g\u0142o\u015bne i silne,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- obiektywne szumy uszne (przedmiotowe)<\/strong> – w tym przypadku d\u017awi\u0119ku s\u0105 s\u0142yszalne nie tylko przez pacjenta, lecz tak\u017ce przez lekarza, w trakcie os\u0142uchiwania; diagnozowane s\u0105 zdecydowanie rzadziej.\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\n
Objawy szum\u00f3w usznych <\/h2>\n\n\n\n
Szumami usznymi okre\u015blamy zbi\u00f3r dozna\u0144 akustycznych o r\u00f3\u017cnym charakterze. Najcz\u0119\u015bciej s\u0142yszany d\u017awi\u0119k pacjenci opisuj\u0105 jako: <\/p>\n\n\n\n
\n- dzwonienie, <\/li>\n\n\n\n
- szmery, <\/li>\n\n\n\n
- gwizd, <\/li>\n\n\n\n
- syczenie, <\/li>\n\n\n\n
- stukanie, <\/li>\n\n\n\n
- brz\u0119czenie, <\/li>\n\n\n\n
- pisk, <\/li>\n\n\n\n
- \u015bwiergotanie, <\/li>\n\n\n\n
- klikanie, <\/li>\n\n\n\n
- ryczenie. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Kwesti\u0105 indywidualn\u0105 w przypadku szum\u00f3w usznych jest nie tylko rodzaj s\u0142yszanego d\u017awi\u0119ku. R\u00f3\u017cne mo\u017ce by\u0107 tak\u017ce jego nasilenie<\/strong> (cichy lub bardzo g\u0142o\u015bny), cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 <\/strong>(sta\u0142y, pulsuj\u0105cy, przerywany) oraz zakres<\/strong> (dobiegaj\u0105cy z jednego lub obu uszu). Charakter szum\u00f3w usznych mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c zmienia\u0107 si\u0119 w ci\u0105gu dnia, przy zmianie pozycji cia\u0142a lub wykonywanej aktywno\u015bci ruchowej.\u00a0<\/p>\n\n\n\nBez wzgl\u0119du na amplitud\u0119 i charakter, w wielu przypadkach szum w uszach utrudnia codzienne funkcjonowanie. W\u015br\u00f3d g\u0142\u00f3wnych skutk\u00f3w ubocznych jego odczuwania wymienia si\u0119: <\/p>\n\n\n\n
\n- rozdra\u017cnienie, <\/li>\n\n\n\n
- problemy z koncentracj\u0105, <\/li>\n\n\n\n
- b\u00f3l g\u0142owy<\/a>, <\/li>\n\n\n\n
- zm\u0119czenie, <\/li>\n\n\n\n
- l\u0119k<\/a>,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- zaburzony odbi\u00f3r d\u017awi\u0119k\u00f3w z otoczenia, <\/li>\n\n\n\n
- problemy ze zrozumieniem mowy, <\/li>\n\n\n\n
- zaburzenia snu, <\/li>\n\n\n\n
- nerwic\u0119. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
<\/a><\/figure><\/div>\n\n\n<\/div>\n\n\n\nGdzie powstaj\u0105 szumy uszne? <\/h2>\n\n\n\n
By zrozumie\u0107, sk\u0105d si\u0119 bierze szum w uszach, warto wyja\u015bni\u0107 w uproszczeniu, jak dzia\u0142a zmys\u0142 s\u0142uchu. Fale d\u017awi\u0119kowe zbierane s\u0105 przez ma\u0142\u017cowin\u0119 uszn\u0105 i przewodem s\u0142uchowym docieraj\u0105 do ucha \u015brodkowego i wewn\u0119trznego W uchu \u015brodkowym dochodzi do zamiany drga\u0144 cz\u0105steczek powietrza w drgania kosteczek s\u0142uchowych, a nast\u0119pnie w drgania cieczy \u015blimaka w uchu wewn\u0119trznym. Kom\u00f3rki rz\u0119sate odpowiadaj\u0105 natomiast za zamian\u0119 drga\u0144 mechanicznych w impuls elektryczny, kt\u00f3ry przez nerw s\u0142uchowy dociera do m\u00f3zgu, a dok\u0142adnie do kory s\u0142uchowej. <\/p>\n\n\n\n
Szumy uszne mog\u0105 powstawa\u0107 na dowolnym etapie drogi s\u0142uchowej, w tym mi\u0119dzy innymi: <\/p>\n\n\n\n
\n- w m\u00f3zgu \u2013 powodem mo\u017ce by\u0107 uszkodzenie struktur ucha wewn\u0119trznego i zaburzenie przewodnictwa nerwowego,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- w obr\u0119bie nerwu przedsionkowo – \u015blimakowego (\u0142\u0105cz\u0105cego kor\u0119 s\u0142uchow\u0105 ze \u015blimakiem) i samego \u015blimaka, zlokalizowanego w uchu wewn\u0119trznym,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- w strukturach zlokalizowanych w pobli\u017cu \u015blimaka, m.in. w mi\u0119\u015bniach czy w naczyniach krwiono\u015bnych,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- w uchu \u015brodkowym, <\/li>\n\n\n\n
- w uchu zewn\u0119trznym. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w mamy do czynienia z neurofizjologicznymi szumami usznymi,<\/strong> czyli takimi, kt\u00f3rych przyczyna le\u017cy w obr\u0119bie \u015blimaka lub nerwu przedsionkowo-\u015blimakowego. Inne przypadki szum\u00f3w usznych najcz\u0119\u015bciej spowodowane s\u0105 d\u017awi\u0119kami somatycznymi, kt\u00f3re staj\u0105 si\u0119 s\u0142yszalne np. w momencie, gdy ucho zostanie zatkane woskowin\u0105. <\/p>\n\n\n <\/div>\n \n \n \n Kup online!<\/div>\n \n Wizyta<\/div>\n Konsultacja laryngologa<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n Zmagasz si\u0119 z b\u00f3lem zatok? Masz problem ze s\u0142uchem? Um\u00f3w wizyt\u0119 u specjalisty w POLMED!<\/div>\n
\n od 200 z\u0142<\/div>\n <\/div>\n <\/a>\n\n <\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nCzynniki ryzyka szumu w uszach <\/h2>\n\n\n\n\n\n \n \n\nPatomechanizm powstawania szum\u00f3w usznych, pomimo wieloletnich bada\u0144, wci\u0105\u017c nie zosta\u0142 do ko\u0144ca poznany. Mog\u0105 one mie\u0107 charakter pierwotny<\/strong>, w kt\u00f3rego przypadku przyczyna powstania jest niezidentyfikowana (takie szumy uszne okre\u015blane s\u0105 te\u017c cz\u0119sto mianem idiopatycznych), jak i charakter wt\u00f3rny<\/strong> – na ich pojawienie si\u0119 maj\u0105 wp\u0142yw nie tylko procesy chorobowe, lecz tak\u017ce czynniki \u015brodowiskowe. Szacuje si\u0119, \u017ce w oko\u0142o 67% przypadk\u00f3w nie udaje si\u0119 ustali\u0107 przyczyny dolegliwo\u015bci.\u00a0<\/p>\n\n\n\nCzynniki ryzyka szum\u00f3w usznych s\u0105 r\u00f3\u017cne. Za ich wyst\u0119powanie mog\u0105 odpowiada\u0107 zar\u00f3wno czynniki \u015brodowiskowe, jak i procesy chorobowe. <\/p>\n\n\n\n
Przyczyn\u0105 szum\u00f3w usznych subiektywnych mog\u0105 by\u0107: <\/p>\n\n\n\n
\n- ubytek s\u0142uchu, zwi\u0105zany z zaawansowanym wiekiem pacjenta, <\/li>\n\n\n\n
- nara\u017cenie na ha\u0142as – zar\u00f3wno d\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na g\u0142o\u015bne d\u017awi\u0119ki, jak i kr\u00f3tki epizod przy du\u017cej intensywno\u015bci d\u017awi\u0119k\u00f3w mog\u0105 doprowadzi\u0107 do ubytku s\u0142uchu, a w efekcie do szum\u00f3w w uszach, <\/li>\n\n\n\n
- silny stres, <\/li>\n\n\n\n
- przewlek\u0142e zapalenie ucha \u015brodkowego, <\/li>\n\n\n\n
- osteoskleroza – ograniczenie ruchomo\u015bci ko\u015bci w uchu \u015brodkowym, <\/li>\n\n\n\n
- zaleganie woskowiny w uchu, <\/li>\n\n\n\n
- urazy ucha wewn\u0119trznego, <\/li>\n\n\n\n
- uszkodzenie nerwu przedsionkowo-\u015blimakowego, <\/li>\n\n\n\n
- powik\u0142ania po operacji ucha \u015brodkowego, <\/li>\n\n\n\n
- choroba Meniere’a \u2013 schorzenie, polegaj\u0105ce na gromadzeniu si\u0119 zbyt du\u017cych ilo\u015bci endolimfy w b\u0142\u0119dniku, co prowadzi do wzrostu ci\u015bnienia w b\u0142\u0119dniku, <\/li>\n\n\n\n
- stwardnienie rozsiane<\/a> (SM), <\/li>\n\n\n\n
- urazy kr\u0119gos\u0142upa w odcinku szyjnym, <\/li>\n\n\n\n
- guzy wewn\u0105trzczaszkowe, <\/li>\n\n\n\n
- zapalenie opon m\u00f3zgowo-rdzeniowych, <\/li>\n\n\n\n
- mia\u017cd\u017cyca<\/a>, <\/li>\n\n\n\n
- anemia<\/a>, <\/li>\n\n\n\n
- niekt\u00f3re leki (m.in. furosemid, antybiotyki aminoglikozydowe, chemioterapia, niekt\u00f3re niesteroidowe leki przeciwzapalne), <\/li>\n\n\n\n
- zaburzenia psychiczne, <\/li>\n\n\n\n
- nieprawid\u0142owe ci\u015bnienie krwi, <\/li>\n\n\n\n
- choroby nerek, <\/li>\n\n\n\n
- cukrzyca, <\/li>\n\n\n\n
- borelioza<\/a>, <\/li>\n\n\n\n
- zaburzenia hormonalne (zw\u0142aszcza hormon\u00f3w tarczycowych), <\/li>\n\n\n\n
- dysfunkcje stawu skroniowo-\u017cuchwowego. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Obiektywny szum w uszach mo\u017ce z kolei by\u0107 spowodowany przez: <\/p>\n\n\n\n
\n- przetoki t\u0119tniczo-\u017cylne, <\/li>\n\n\n\n
- niedro\u017cno\u015b\u0107 t\u0119tnic kr\u0119gowych i szyjnych, <\/li>\n\n\n\n
- nieprawid\u0142owo\u015bci w budowie opuszek \u017cy\u0142y szyjnej, <\/li>\n\n\n\n
- choroby mi\u0119\u015bniowe lub zaburzenia stawu skroniowo-\u017cuchwowego, <\/li>\n\n\n\n
- guzy w uchu \u015brodkowym. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
W\u015br\u00f3d innych czynnik\u00f3w ryzyka, mog\u0105cych wywo\u0142a\u0107 szum w uszach, wymienia si\u0119: <\/p>\n\n\n\n
\n- palenie papieros\u00f3w, <\/li>\n\n\n\n
- spo\u017cywanie alkoholu<\/a>, <\/li>\n\n\n\n
- oty\u0142o\u015b\u0107, <\/li>\n\n\n\n
- depresja<\/a>, <\/li>\n\n\n\n
- predyspozycje genetyczne. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
<\/a><\/figure><\/div>\n\n\n<\/div>\n\n\n\nSzumy uszne – jak wygl\u0105da diagnostyka? <\/h2>\n\n\n\n
Ze wzgl\u0119du na fakt, i\u017c w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w mamy do czynienia z subiektywnymi szumami usznymi, w\u0142a\u015bciwe ich rozpoznanie stanowi du\u017ce wyzwanie dla otolaryngolog\u00f3w i audiolog\u00f3w. Co wi\u0119cej, cz\u0119sto to lekarz rodzinny jest tym, kt\u00f3remu w pierwszej kolejno\u015bci zg\u0142aszane s\u0105 objawy i to on po przeprowadzeniu badania fizykalnego decyduje o konieczno\u015bci dalszej diagnostyki u laryngologa<\/a>. <\/p>\n\n\n\nWst\u0119pne r\u00f3\u017cnicowanie szumu usznego wymaga od lekarza zebrania dok\u0142adnego wywiadu lekarskiego, w kt\u00f3rym zwraca si\u0119 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na charakterystyk\u0119 i lokalizacj\u0119 szum\u00f3w usznych, a tak\u017ce czas ich trwania. Wa\u017cne jest r\u00f3wnie\u017c poinformowanie lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach i suplementach diety, a tak\u017ce o chorobach wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cych. Konieczne jest r\u00f3wnie\u017c wype\u0142nienie specjalnie opracowanych kwestionariuszy, oceniaj\u0105cych skutki szum\u00f3w usznych.<\/strong>\u00a0<\/p>\n\n\n\nJednym z najcz\u0119\u015bciej u\u017cywanych kwestionariuszy, oceniaj\u0105cych skutki szum\u00f3w usznych jest THI (Tinnitus Handicap Inventory),<\/strong> stworzony w 1996 roku Stanach Zjednoczonych.\u00a0W kontek\u015bcie diagnostyki szum\u00f3w usznych, kluczowe jest przeprowadzenie\u00a0 u pacjenta badania otolaryngologicznego oraz dok\u0142adnej oceny s\u0142uchu, obejmuj\u0105cej mi\u0119dzy innymi:\u00a0<\/p>\n\n\n\n\n- audiometri\u0119 tonaln\u0105 progow\u0105 i nadprogow\u0105, a w przypadku dzieci, badanie s\u0142uchu adekwatne do wieku, <\/li>\n\n\n\n
- audiometri\u0119 impedancyjn\u0105, <\/li>\n\n\n\n
- tympanometri\u0119, <\/li>\n\n\n\n
- subiektywn\u0105 ocen\u0119 g\u0142o\u015bno\u015bci i nat\u0119\u017cenia szum\u00f3w usznych, <\/li>\n\n\n\n
- ocen\u0119 progu zag\u0142uszania. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Gdy nie zostanie stwierdzona patologia s\u0142uchu, wskazana jest r\u00f3wnie\u017c ocena stanu uz\u0119bienia i mechaniki staw\u00f3w skroniowo-\u017cuchwowych. <\/strong>W niekt\u00f3rych przypadkach, zw\u0142aszcza je\u015bli szumom usznym towarzysz\u0105 zawroty g\u0142owy, wskazane jest dokonanie oceny funkcjonowania b\u0142\u0119dnika, np. przy pomocy bada\u0144 nystagmograficznych. <\/p>\n\n\n\nU pacjent\u00f3w, w przypadku kt\u00f3rych badania wykazuj\u0105 asymetryczny szum w uszach i podobn\u0105 asymetri\u0119 w badaniu s\u0142uchu lub skar\u017c\u0105 si\u0119 oni na dodatkowe objawy neurologiczne, wskazane jest wykonanie rezonansu magnetycznego. Z kolei w przypadku pacjent\u00f3w, kt\u00f3rzy zg\u0142aszaj\u0105 pulsuj\u0105cy szum w uszach, zsynchronizowany z t\u0119tnem i biciem serca, powinien zosta\u0107 zastosowany bardziej z\u0142o\u017cony algorytm diagnostyczny, obejmuj\u0105cy m.in. USG, Doppler naczy\u0144 szyjnych, CT, angiografi\u0119 MR lub rezonans magnetyczny<\/a>. <\/p>\n\n\n\nW ramach diagnostyki uzupe\u0142niaj\u0105cej, mog\u0105 zosta\u0107 wykonane podstawowe badania laboratoryjne krwi, pozwalaj\u0105ce wykry\u0107 schorzenia, stanowi\u0105ce mo\u017cliwe przyczyny szum\u00f3w. S\u0105 to mi\u0119dzy innymi: <\/p>\n\n\n\n
\n- morfologia krwi<\/a>,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- lipidogram, <\/li>\n\n\n\n
- badanie og\u00f3lne moczu<\/a>,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- poziom glukozy na czczo, <\/li>\n\n\n\n
- st\u0119\u017cenie elektrolit\u00f3w<\/a>,\u00a0<\/li>\n\n\n\n
- oznaczenie poziomu TSH i hormon\u00f3w tarczycy (FT3<\/a> i FT4<\/a>).\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\n
Jak zwalczy\u0107 szumy uszne? <\/h2>\n\n\n\n
Terapia i jej powodzenie s\u0105 \u015bci\u015ble powi\u0105zane z przyczyn\u0105 szum\u00f3w. Je\u017celi ustalono, \u017ce za ich wyst\u0119powanie odpowiada okre\u015blona choroba, wprowadza si\u0119 odpowiednio dobran\u0105 terapi\u0119. Przyk\u0142adem mog\u0105 by\u0107 tu szumy uszne obiektywne, zwi\u0105zane z nadci\u015bnieniem t\u0119tniczym, w przypadku kt\u00f3rych leczeniem z wyboru b\u0119dzie farmakoterapia normalizuj\u0105ca ci\u015bnienie krwi. <\/strong><\/p>\n\n\n\nZ kolei w przypadku wyst\u0119powania nieprawid\u0142owych po\u0142\u0105cze\u0144 naczyniowych, wskazane jest leczenie operacyjne.<\/strong> Cz\u0119sto wystarczy r\u00f3wnie\u017c odstawienie niekt\u00f3rych lek\u00f3w, dobranie aparatu s\u0142uchowego, eliminuj\u0105cego ubytek s\u0142uchu czy wdro\u017cenie zabieg\u00f3w fizjoterapeutycznych, rozwi\u0105zuj\u0105cych problemy mi\u0119\u015bniowo-powi\u0119ziowe.\u00a0<\/p>\n\n\n\nW okre\u015blonych przypadkach mo\u017cna zastosowa\u0107 tak\u017ce metody farmakologiczne. W\u015br\u00f3d najcz\u0119\u015bciej przepisywanych w celu \u0142agodzenia szum\u00f3w usznych i ich skutk\u00f3w preparat\u00f3w s\u0105: <\/p>\n\n\n\n
\n- leki przeciwdrgawkowe, <\/li>\n\n\n\n
- leki miejscowo znieczulaj\u0105ce, <\/li>\n\n\n\n
- \u015brodki rozszerzaj\u0105ce naczynia i poprawiaj\u0105ce ukrwienie m\u00f3zgu, <\/li>\n\n\n\n
- leki wp\u0142ywaj\u0105ce stymuluj\u0105co na metabolizm kom\u00f3rek m\u00f3zgowych, <\/li>\n\n\n\n
- leki przeciwdepresyjne. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Powodzenie terapii zale\u017cne jest od przyczyny szum\u00f3w. Je\u017celi uda\u0142o si\u0119 j\u0105 ustali\u0107 i ma ona pod\u0142o\u017ce organiczne, mo\u017cliwe jest skuteczne leczenie. <\/p>\n\n\n\n
Je\u017celi natomiast szum w uszach ma charakter idiopatyczny, co oznacza, \u017ce nie uda\u0142o si\u0119 ustali\u0107 przyczyny jego wyst\u0119powania, leczenie szum\u00f3w usznych oparte jest o r\u00f3\u017cnego rodzaju terapie behawioralne, metody relaksacyjne czy leczenie d\u017awi\u0119kiem. Szczeg\u00f3ln\u0105 popularno\u015bci\u0105 ciesz\u0105 si\u0119: <\/p>\n\n\n\n
\n- TRT (Tinnitus Retraining Therapy)<\/strong> – metoda ta stosowana jest w specjalnych o\u015brodkach i polega na aktywacji procesu habituacji szumu. Opiera si\u0119 mi\u0119dzy innymi na stosowaniu specjalnych nagra\u0144 szumu, kt\u00f3rych s\u0142uchanie ma za zadanie wyciszy\u0107 s\u0142yszalne przez pacjenta szumy uszne. Cho\u0107 zazwyczaj nie dochodzi do ich trwa\u0142ej eliminacji, z czasem staj\u0105 si\u0119 one dla pacjenta mniej zauwa\u017calne i mniej uci\u0105\u017cliwe. Terapia ta mo\u017ce trwa\u0107 nawet dwa lata. <\/li>\n\n\n\n
- Maskowanie<\/strong> – w tym celu stosuje si\u0119 mi\u0119dzy innymi generator szumu szerokopasmowego, przypominaj\u0105cy wygl\u0105dem aparat s\u0142uchowy, dzi\u0119ki kt\u00f3remu zmniejsza si\u0119 percepcja szumu w uszach. W niekt\u00f3rych przypadkach mo\u017cliwe jest nawet szcz\u0105tkowe zahamowanie jego wyst\u0119powania. <\/li>\n\n\n\n
- Terapia poznawczo-behawioralna<\/strong> – wykorzystuje techniki, kt\u00f3rych celem jest zmiana sposobu my\u015blenia i reagowania na s\u0142yszany szum w uszach. Zwykle trwa ona kilka miesi\u0119cy – do czasu, gdy d\u017awi\u0119ki stan\u0105 si\u0119 dla pacjenta mniej uci\u0105\u017cliwe, a jako\u015b\u0107 \u017cycia ulegnie poprawie. <\/li>\n\n\n\n
- Techniki relaksacyjne <\/strong>– szum w uszach cz\u0119sto generuje stres, kt\u00f3ry dodatkowo pogarsza nasze samopoczucie i utrudnia codzienne funkcjonowanie. Biofeedback, podobnie jak inne techniki radzenia sobie ze stresem, pozwalaj\u0105 zmniejszy\u0107 podatno\u015b\u0107 organizmu na negatywne dzia\u0142anie stresu, redukuj\u0105c tym samym negatywne skutki szum\u00f3w usznych. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n
<\/a><\/figure><\/div>\n\n\nCzym s\u0105 szumy uszne? <\/h2>\n\n\n\n
Szumy w uszach (\u0142ac. tinnitus) to nic innego, jak wra\u017cenia d\u017awi\u0119kowe odczuwane bez bod\u017aca akustycznego z zewn\u0119trznego otoczenia. Mog\u0105 by\u0107 odbierane w jednym b\u0105d\u017a w obu uszach. Pami\u0119tajmy, \u017ce w stanie tzw. ciszy absolutnej<\/strong> ka\u017cdy z nas mo\u017ce s\u0142ysze\u0107 cichy szum w uszach i nie powinno to stanowi\u0107 powodu do niepokoju. Je\u017celi jednak s\u0142yszymy go wyra\u017anie przy innych d\u017awi\u0119kach, dobiegaj\u0105cych z otoczenia, a zjawisko to ma charakter powtarzaj\u0105cy si\u0119, mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o problemie zdrowotnym. Warto jednak zaznaczy\u0107, \u017ce szum w uszach nie jest traktowany jako odr\u0119bna jednostka chorobowa, a jedynie jako objaw towarzysz\u0105cy. <\/p>\n\n\n\n Czy szumy uszne to cz\u0119sta dolegliwo\u015b\u0107? Okazuje si\u0119, \u017ce tak! Z danych statystycznych wynika, \u017ce w\u015br\u00f3d doros\u0142ych szum w uszach okresowo lub stale odczuwa oko\u0142o 15\u201320% os\u00f3b.<\/strong> Dla wi\u0119kszo\u015bci nie s\u0105 one jednak na tyle uci\u0105\u017cliwe, by \u201czmusza\u0142y\u201d do podjecia ich leczenia. Co wa\u017cne, cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 odczuwania szum\u00f3w usznych ro\u015bnie wraz z wiekiem pacjenta. <\/p>\n\n\n <\/div>\n Ze wzgl\u0119du na czas trwania, szumy uszne mo\u017cna podzieli\u0107 na: <\/p>\n\n\n\n Inny mo\u017cliwy podzia\u0142 to:<\/p>\n\n\n\n Szumami usznymi okre\u015blamy zbi\u00f3r dozna\u0144 akustycznych o r\u00f3\u017cnym charakterze. Najcz\u0119\u015bciej s\u0142yszany d\u017awi\u0119k pacjenci opisuj\u0105 jako: <\/p>\n\n\n\n Kwesti\u0105 indywidualn\u0105 w przypadku szum\u00f3w usznych jest nie tylko rodzaj s\u0142yszanego d\u017awi\u0119ku. R\u00f3\u017cne mo\u017ce by\u0107 tak\u017ce jego nasilenie<\/strong> (cichy lub bardzo g\u0142o\u015bny), cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 <\/strong>(sta\u0142y, pulsuj\u0105cy, przerywany) oraz zakres<\/strong> (dobiegaj\u0105cy z jednego lub obu uszu). Charakter szum\u00f3w usznych mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c zmienia\u0107 si\u0119 w ci\u0105gu dnia, przy zmianie pozycji cia\u0142a lub wykonywanej aktywno\u015bci ruchowej.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Bez wzgl\u0119du na amplitud\u0119 i charakter, w wielu przypadkach szum w uszach utrudnia codzienne funkcjonowanie. W\u015br\u00f3d g\u0142\u00f3wnych skutk\u00f3w ubocznych jego odczuwania wymienia si\u0119: <\/p>\n\n\n\n By zrozumie\u0107, sk\u0105d si\u0119 bierze szum w uszach, warto wyja\u015bni\u0107 w uproszczeniu, jak dzia\u0142a zmys\u0142 s\u0142uchu. Fale d\u017awi\u0119kowe zbierane s\u0105 przez ma\u0142\u017cowin\u0119 uszn\u0105 i przewodem s\u0142uchowym docieraj\u0105 do ucha \u015brodkowego i wewn\u0119trznego W uchu \u015brodkowym dochodzi do zamiany drga\u0144 cz\u0105steczek powietrza w drgania kosteczek s\u0142uchowych, a nast\u0119pnie w drgania cieczy \u015blimaka w uchu wewn\u0119trznym. Kom\u00f3rki rz\u0119sate odpowiadaj\u0105 natomiast za zamian\u0119 drga\u0144 mechanicznych w impuls elektryczny, kt\u00f3ry przez nerw s\u0142uchowy dociera do m\u00f3zgu, a dok\u0142adnie do kory s\u0142uchowej. <\/p>\n\n\n\n Szumy uszne mog\u0105 powstawa\u0107 na dowolnym etapie drogi s\u0142uchowej, w tym mi\u0119dzy innymi: <\/p>\n\n\n\n W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w mamy do czynienia z neurofizjologicznymi szumami usznymi,<\/strong> czyli takimi, kt\u00f3rych przyczyna le\u017cy w obr\u0119bie \u015blimaka lub nerwu przedsionkowo-\u015blimakowego. Inne przypadki szum\u00f3w usznych najcz\u0119\u015bciej spowodowane s\u0105 d\u017awi\u0119kami somatycznymi, kt\u00f3re staj\u0105 si\u0119 s\u0142yszalne np. w momencie, gdy ucho zostanie zatkane woskowin\u0105. <\/p>\n\n\n <\/div>\n Patomechanizm powstawania szum\u00f3w usznych, pomimo wieloletnich bada\u0144, wci\u0105\u017c nie zosta\u0142 do ko\u0144ca poznany. Mog\u0105 one mie\u0107 charakter pierwotny<\/strong>, w kt\u00f3rego przypadku przyczyna powstania jest niezidentyfikowana (takie szumy uszne okre\u015blane s\u0105 te\u017c cz\u0119sto mianem idiopatycznych), jak i charakter wt\u00f3rny<\/strong> – na ich pojawienie si\u0119 maj\u0105 wp\u0142yw nie tylko procesy chorobowe, lecz tak\u017ce czynniki \u015brodowiskowe. Szacuje si\u0119, \u017ce w oko\u0142o 67% przypadk\u00f3w nie udaje si\u0119 ustali\u0107 przyczyny dolegliwo\u015bci.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Czynniki ryzyka szum\u00f3w usznych s\u0105 r\u00f3\u017cne. Za ich wyst\u0119powanie mog\u0105 odpowiada\u0107 zar\u00f3wno czynniki \u015brodowiskowe, jak i procesy chorobowe. <\/p>\n\n\n\n Przyczyn\u0105 szum\u00f3w usznych subiektywnych mog\u0105 by\u0107: <\/p>\n\n\n\n Obiektywny szum w uszach mo\u017ce z kolei by\u0107 spowodowany przez: <\/p>\n\n\n\n W\u015br\u00f3d innych czynnik\u00f3w ryzyka, mog\u0105cych wywo\u0142a\u0107 szum w uszach, wymienia si\u0119: <\/p>\n\n\n\n Ze wzgl\u0119du na fakt, i\u017c w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w mamy do czynienia z subiektywnymi szumami usznymi, w\u0142a\u015bciwe ich rozpoznanie stanowi du\u017ce wyzwanie dla otolaryngolog\u00f3w i audiolog\u00f3w. Co wi\u0119cej, cz\u0119sto to lekarz rodzinny jest tym, kt\u00f3remu w pierwszej kolejno\u015bci zg\u0142aszane s\u0105 objawy i to on po przeprowadzeniu badania fizykalnego decyduje o konieczno\u015bci dalszej diagnostyki u laryngologa<\/a>. <\/p>\n\n\n\n Wst\u0119pne r\u00f3\u017cnicowanie szumu usznego wymaga od lekarza zebrania dok\u0142adnego wywiadu lekarskiego, w kt\u00f3rym zwraca si\u0119 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na charakterystyk\u0119 i lokalizacj\u0119 szum\u00f3w usznych, a tak\u017ce czas ich trwania. Wa\u017cne jest r\u00f3wnie\u017c poinformowanie lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach i suplementach diety, a tak\u017ce o chorobach wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cych. Konieczne jest r\u00f3wnie\u017c wype\u0142nienie specjalnie opracowanych kwestionariuszy, oceniaj\u0105cych skutki szum\u00f3w usznych.<\/strong>\u00a0<\/p>\n\n\n\n Jednym z najcz\u0119\u015bciej u\u017cywanych kwestionariuszy, oceniaj\u0105cych skutki szum\u00f3w usznych jest THI (Tinnitus Handicap Inventory),<\/strong> stworzony w 1996 roku Stanach Zjednoczonych.\u00a0W kontek\u015bcie diagnostyki szum\u00f3w usznych, kluczowe jest przeprowadzenie\u00a0 u pacjenta badania otolaryngologicznego oraz dok\u0142adnej oceny s\u0142uchu, obejmuj\u0105cej mi\u0119dzy innymi:\u00a0<\/p>\n\n\n\n Gdy nie zostanie stwierdzona patologia s\u0142uchu, wskazana jest r\u00f3wnie\u017c ocena stanu uz\u0119bienia i mechaniki staw\u00f3w skroniowo-\u017cuchwowych. <\/strong>W niekt\u00f3rych przypadkach, zw\u0142aszcza je\u015bli szumom usznym towarzysz\u0105 zawroty g\u0142owy, wskazane jest dokonanie oceny funkcjonowania b\u0142\u0119dnika, np. przy pomocy bada\u0144 nystagmograficznych. <\/p>\n\n\n\n U pacjent\u00f3w, w przypadku kt\u00f3rych badania wykazuj\u0105 asymetryczny szum w uszach i podobn\u0105 asymetri\u0119 w badaniu s\u0142uchu lub skar\u017c\u0105 si\u0119 oni na dodatkowe objawy neurologiczne, wskazane jest wykonanie rezonansu magnetycznego. Z kolei w przypadku pacjent\u00f3w, kt\u00f3rzy zg\u0142aszaj\u0105 pulsuj\u0105cy szum w uszach, zsynchronizowany z t\u0119tnem i biciem serca, powinien zosta\u0107 zastosowany bardziej z\u0142o\u017cony algorytm diagnostyczny, obejmuj\u0105cy m.in. USG, Doppler naczy\u0144 szyjnych, CT, angiografi\u0119 MR lub rezonans magnetyczny<\/a>. <\/p>\n\n\n\n W ramach diagnostyki uzupe\u0142niaj\u0105cej, mog\u0105 zosta\u0107 wykonane podstawowe badania laboratoryjne krwi, pozwalaj\u0105ce wykry\u0107 schorzenia, stanowi\u0105ce mo\u017cliwe przyczyny szum\u00f3w. S\u0105 to mi\u0119dzy innymi: <\/p>\n\n\n\n Terapia i jej powodzenie s\u0105 \u015bci\u015ble powi\u0105zane z przyczyn\u0105 szum\u00f3w. Je\u017celi ustalono, \u017ce za ich wyst\u0119powanie odpowiada okre\u015blona choroba, wprowadza si\u0119 odpowiednio dobran\u0105 terapi\u0119. Przyk\u0142adem mog\u0105 by\u0107 tu szumy uszne obiektywne, zwi\u0105zane z nadci\u015bnieniem t\u0119tniczym, w przypadku kt\u00f3rych leczeniem z wyboru b\u0119dzie farmakoterapia normalizuj\u0105ca ci\u015bnienie krwi. <\/strong><\/p>\n\n\n\n Z kolei w przypadku wyst\u0119powania nieprawid\u0142owych po\u0142\u0105cze\u0144 naczyniowych, wskazane jest leczenie operacyjne.<\/strong> Cz\u0119sto wystarczy r\u00f3wnie\u017c odstawienie niekt\u00f3rych lek\u00f3w, dobranie aparatu s\u0142uchowego, eliminuj\u0105cego ubytek s\u0142uchu czy wdro\u017cenie zabieg\u00f3w fizjoterapeutycznych, rozwi\u0105zuj\u0105cych problemy mi\u0119\u015bniowo-powi\u0119ziowe.\u00a0<\/p>\n\n\n\n W okre\u015blonych przypadkach mo\u017cna zastosowa\u0107 tak\u017ce metody farmakologiczne. W\u015br\u00f3d najcz\u0119\u015bciej przepisywanych w celu \u0142agodzenia szum\u00f3w usznych i ich skutk\u00f3w preparat\u00f3w s\u0105: <\/p>\n\n\n\n Powodzenie terapii zale\u017cne jest od przyczyny szum\u00f3w. Je\u017celi uda\u0142o si\u0119 j\u0105 ustali\u0107 i ma ona pod\u0142o\u017ce organiczne, mo\u017cliwe jest skuteczne leczenie. <\/p>\n\n\n\n Je\u017celi natomiast szum w uszach ma charakter idiopatyczny, co oznacza, \u017ce nie uda\u0142o si\u0119 ustali\u0107 przyczyny jego wyst\u0119powania, leczenie szum\u00f3w usznych oparte jest o r\u00f3\u017cnego rodzaju terapie behawioralne, metody relaksacyjne czy leczenie d\u017awi\u0119kiem. Szczeg\u00f3ln\u0105 popularno\u015bci\u0105 ciesz\u0105 si\u0119: <\/p>\n\n\n\n
\n Rodzaje szum\u00f3w usznych <\/h2>\n\n\n\n\n
\n
\n
Objawy szum\u00f3w usznych <\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
<\/a><\/figure><\/div>\n\n\nGdzie powstaj\u0105 szumy uszne? <\/h2>\n\n\n\n
\n
\n Czynniki ryzyka szumu w uszach <\/h2>\n\n\n\n\n
\n
\n
\n
<\/a><\/figure><\/div>\n\n\nSzumy uszne – jak wygl\u0105da diagnostyka? <\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
Jak zwalczy\u0107 szumy uszne? <\/h2>\n\n\n\n
\n
\n