Jak mo\u017ce doj\u015b\u0107 do zatrucia salmonell\u0105? Jakie s\u0105 objawy zaka\u017cenia i czy mo\u017cna je skutecznie leczy\u0107? Jak uchroni\u0107 si\u0119 przed salmonelloz\u0105? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz poni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n
Co to jest Salmonella?<\/h2>\n\n\n\n
Salmonella to rodzaj bakterii Gram-ujemnych z rodziny Enterobacteriaceae, przyjmuj\u0105cych form\u0119 pa\u0142eczek. Do najbardziej znanych przedstawicieli tej grupy nale\u017c\u0105:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Salmonelloza jest najcz\u0119\u015bciej diagnozowan\u0105 przyczyn\u0105 tzw. biegunki podr\u00f3\u017cnych, zw\u0142aszcza w porze deszczowej w klimacie tropikalnym lub w ciep\u0142ych miesi\u0105cach w krajach o klimacie umiarkowanym. Najwi\u0119ksze ryzyko zaka\u017cenia wyst\u0119puje w krajach afryka\u0144skich, Azji i w regionie Ameryki \u0141aci\u0144skiej. Wiele przypadk\u00f3w salmonellozy nabiera\u0107 mo\u017ce wr\u0119cz charakteru epidemicznego.<\/p>\n\n\n\n Coraz cz\u0119\u015bciej na \u015bwiecie identyfikowane s\u0105 tak\u017ce wielolekooporne bakterie Salmonella, <\/strong>w przypadku kt\u00f3rych leczenie jest wyj\u0105tkowo utrudnione. Jest to wa\u017cne chocia\u017cby ze wzgl\u0119du na fakt, i\u017c tzw. niedurowe pa\u0142eczki Salmonelli odpowiadaj\u0105 za ponad 50 tysi\u0119cy zgon\u00f3w na \u015bwiecie rocznie, g\u0142\u00f3wnie w\u015br\u00f3d os\u00f3b starszych i pacjent\u00f3w z os\u0142abion\u0105 odporno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n Naturalnym rezerwuarem wi\u0119kszo\u015bci szczep\u00f3w salmonelli s\u0105 zwierz\u0119ta, rzadziej ludzie b\u0119d\u0105cy bezobjawowymi nosicielami. Bakterie te zasiedlaj\u0105 przew\u00f3d pokarmowy, a nast\u0119pnie wydalane s\u0105 z ka\u0142em. Najcz\u0119\u015bciej za potencjalne \u017ar\u00f3d\u0142o zaka\u017cenia uznaje si\u0119 zanieczyszczon\u0105 odchodami zwierz\u0105t \u017cywno\u015b\u0107, poddawan\u0105 obr\u00f3bce i spo\u017cywan\u0105 w miejscach, gdzie nie przestrzegano zasad higieny.<\/p>\n\n\n\n Do najcz\u0119\u015bciej wymienianych \u017ar\u00f3de\u0142 zaka\u017cenia zaliczane s\u0105:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Obecno\u015b\u0107 pa\u0142eczek Salmonella mo\u017ce by\u0107 tak\u017ce wynikiem aktywno\u015bci owad\u00f3w, w tym zw\u0142aszcza much, karaluch\u00f3w czy os, kt\u00f3re cz\u0119sto maj\u0105 kontakt z produktami spo\u017cywczymi.<\/p>\n\n\n\n To co stanowi najwi\u0119kszy problem w ograniczaniu zatru\u0107 wywo\u0142ywanych przez bakterie rodzaju Salmonella jest fakt, i\u017c s\u0105 one bardzo odporne na dzia\u0142anie niekorzystnych czynnik\u00f3w \u015brodowiskowych<\/strong>. Zar\u00f3wno w suchym jak i wilgotnym \u015brodowisku s\u0105 w stanie przetrwa\u0107 od kilku tygodni do nawet kilku miesi\u0119cy, a zakres temperatur, kt\u00f3ry w kt\u00f3rym pa\u0142eczki Salmonella najlepiej namna\u017caj\u0105 si\u0119 wynosi od 5 do nawet 46 stopni Celsjusza. Co wa\u017cne, bakterie Salmonelli s\u0105 w stanie przetrwa\u0107 tak\u017ce w bardzo niskiej temperaturze i nawet g\u0142\u0119bokie mro\u017cenie (do -70 stopni Celsjusza) nie gwarantuje ca\u0142kowitego pozbycia si\u0119 tych chorobotw\u00f3rczych drobnoustroj\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Po wnikni\u0119ciu (drog\u0105 oraln\u0105) do organizmu, pa\u0142eczki Salmonella atakuj\u0105 b\u0142on\u0119 \u015bluzow\u0105 przewodu pokarmowego cz\u0142owieka. Pierwsze objawy zaka\u017cenia pojawiaj\u0105 si\u0119 zazwyczaj po kilkunastu godzinach (18-24 godziny) od spo\u017cycia posi\u0142ku z patogennymi bakteriami. Pierwsze symptomy zazwyczaj przypominaj\u0105 zwyk\u0142\u0105 niestrawno\u015b\u0107<\/a> i obejmuj\u0105 biegunki i nudno\u015bci. Z czasem rozwijaj\u0105 si\u0119 jednak typowe objawy Salmonelli, takie jak<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n Objawy zatrucia Salmonell\u0105 mog\u0105 mie\u0107 r\u00f3\u017cny stopie\u0144 nasilenia, najcz\u0119\u015bciej jednak ci\u0119\u017cki przebieg choroby obserwuje si\u0119 u dzieci, os\u00f3b starszych lub pacjent\u00f3w z obni\u017con\u0105 odporno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n Salmonell\u0119 zalicza si\u0119 do g\u0142\u00f3wnych przyczyn bakteryjnych biegunek pojawiaj\u0105cych si\u0119 u ludzi na ca\u0142ym \u015bwiecie. Jednak jak odr\u00f3\u017cni\u0107 zatrucie salmonell\u0105 od zaka\u017cenia wirusowego, czyli tzw. grypy<\/a> \u017co\u0142\u0105dkowej wywo\u0142ywanej przez reowirusy? W przypadku infekcji wirusowej<\/a>, w przeciwie\u0144stwie do zatrucia pokarmowego, temperatura cia\u0142a najcz\u0119\u015bciej jest znacznie podwy\u017cszona (cz\u0119sto prawie do 40 stopni Celsjusza), a b\u00f3le brzucha mniej nasilone, jednak nie mo\u017ce to stanowi\u0107 decyduj\u0105cego o diagnozie czynnika. Ze wzgl\u0119du na fakt, \u017ce w obu przypadkach obserwuje si\u0119 zbli\u017cone objawy, kluczowy w tej sytuacji staje si\u0119 wywiad zebrany przez lekarza.<\/strong> Pod uwag\u0119 bierze si\u0119 mi\u0119dzy innymi takie czynniki jak spo\u017cycie produkt\u00f3w mog\u0105cych by\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142em zaka\u017cenia oraz kontakt z osobami cierpi\u0105cymi na podobne objawy.<\/p>\n\n\n\n Zatrucie pokarmowe wywo\u0142ane przez omawiane bakterie trwa zazwyczaj od 2 do 7 dni i w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w nie wymaga specjalistycznego leczenia. Warto jednak mie\u0107 na uwadze fakt, i\u017c po przebyciu salmonellozy, jeszcze przez kilka miesi\u0119cy wraz z ka\u0142em chorego mo\u017ce nast\u0119powa\u0107 wydalanie bakterii posiadaj\u0105cych w\u0142a\u015bciwo\u015bci chorobotw\u00f3rcze<\/strong>, pomimo braku objaw\u00f3w choroby. Jest to tzw. bezobjawowe nosicielstwo, dlatego w niekt\u00f3rych przypadkach konieczne staje si\u0119 wykonanie badania bakteriologicznego ka\u0142u<\/a>.<\/p>\n\n\n\n Dlaczego bakterie Salmonelli uznawane s\u0105 za tak niebezpieczne? Cho\u0107 zazwyczaj powoduj\u0105 one jedynie dolegliwo\u015bci \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowe, w sprzyjaj\u0105cych warunkach, takich jak obni\u017cona odporno\u015b\u0107 czy obecno\u015b\u0107 chor\u00f3b wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cych, mog\u0105 one wywo\u0142ywa\u0107 tak\u017ce zaka\u017cenie og\u00f3lnoustrojowe czyli seps\u0119<\/a>. W\u015br\u00f3d powik\u0142a\u0144 zaka\u017ceniem Salmonella enterica wymienia si\u0119:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Przy zatruciu salmonell\u0105 leczenie zale\u017cne jest od nasilenia objaw\u00f3w zaka\u017cenia. Je\u017celi s\u0105 one do\u015b\u0107 \u0142agodne, leczenie Salmonelli ma charakter objawowy i obejmuje<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n Je\u017celi jednak zaka\u017cenie ma ci\u0119\u017cki przebieg lub mamy do czynienia z pacjentem z obni\u017con\u0105 odporno\u015bci\u0105, u kt\u00f3rego wzrasta ryzyko powik\u0142ania w postaci infekcji uog\u00f3lnionej, konieczne mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 leczenie antybiotykami, niekiedy nawet w warunkach szpitalnych. Antybiotykoterapia<\/strong> w przypadku zaka\u017cenia salmonell\u0105 zalecana jest wy\u0142\u0105cznie w ci\u0119\u017ckich przypadkach i powinna przebiega\u0107 pod \u015bcis\u0142ym nadzorem lekarza. Udowodniono bowiem, \u017ce nie tylko nie skraca ona czasu trwania choroby, ale r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce wyd\u0142u\u017ca\u0107 okres bezobjawowego nosicielstwa. Co wi\u0119cej, warto zadba\u0107 o to by by\u0142a to antybiotykoterapia celowana, uwzgl\u0119dniaj\u0105ca lekowra\u017cliwo\u015b\u0107 danego szczepu bakterii.<\/p>\n\n\n\n Wbrew niekt\u00f3rym opiniom, zaka\u017cenia salmonell\u0105 mo\u017cna unikn\u0105\u0107. Podstaw\u0119 stanowi tu troska o odpowiedni\u0105 higien\u0119 osobist\u0105, a tak\u017ce przestrzeganie zasad prawid\u0142owej obr\u00f3bki i przechowywania \u017cywno\u015bci, gdy\u017c to w\u0142a\u015bnie ona stanowi najwy\u017csze ryzyko zaka\u017cenia salmonell\u0105.<\/p>\n\n\n\n Chc\u0105c zminimalizowa\u0107 ryzyko zatrucia pokarmowego przestrzegaj poni\u017cszych wskaz\u00f3wek:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Pami\u0119tajmy, \u017ce cz\u0119sto zaka\u017cona \u017cywno\u015b\u0107 nie b\u0119dzie wzbudza\u0107 wygl\u0105dem czy zapachem \u017cadnych podejrze\u0144, dlatego te\u017c osoby przygotowuj\u0105ce posi\u0142ki powinny zwraca\u0107 uwag\u0119 na czysto\u015b\u0107 r\u0105k i sprz\u0119tu kuchennego u\u017cywanego m.in. do krojenia surowego mi\u0119sa czy ubijania jajek.<\/p>\n\n\n\n W przeciwie\u0144stwie do bakterii patogennych wywo\u0142uj\u0105cych dur brzuszny, na szczepy wywo\u0142uj\u0105ce salmonelloz\u0119 nie ma skutecznej szczepionki, dlatego tak wa\u017cna jest odpowiednia profilaktyka.<\/p>\n\n\n\n\n
Salmonella enterica – epidemiologia zaka\u017cenia salmonell\u0105<\/h2>\n\n\n\n
Salmonella – jak mo\u017cna si\u0119 zarazi\u0107? W jakich produktach wyst\u0119puje?<\/h2>\n\n\n\n
\n
![\"\"](\"https:\/\/polmed.pl\/zdrowie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/Salmonella2-1024x683.webp\")
<\/figure>\n\n\n\nObjawy Salmonelli – jak rozpozna\u0107 zatrucie? <\/h2>\n\n\n\n
\n
Grypa \u017co\u0142\u0105dkowa a salmonella<\/h2>\n\n\n\n
Jak d\u0142ugo trwa zatrucie Salmonell\u0105?<\/h2>\n\n\n\n
Czy Salmonella jest gro\u017ana?<\/h2>\n\n\n\n
\n
Zatrucie Salmonell\u0105 – leczenie<\/h2>\n\n\n\n
\n
Salmonelloza – jak jej unikn\u0105\u0107?<\/h2>\n\n\n\n
\n
![\"badania](\"https:\/\/polmed.pl\/zdrowie\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/bol-brzucha.webp\")